Lees hier onze aantekeningen die horen bij de (video)podcast
Is Jezus God volgens het Marcus Evangelie? In deze aflevering duiken we in Marcus 1:1-8 om te ontdekken hoe de schrijver Jezus introduceert aan het begin van dit evangelie. We starten deze serie in Marcus 1, want het bijzondere is dat het Marcus evangelie al vanaf het eerste hoofdstuk Jezus bekend maakt als God.
Marcus 1:1-4
[1] Het begin van het evangelie van Jezus Christus, Zoon van God. [2] Er staat geschreven bij de profeet Jesaja: ‘Let op, Ik zend mijn bode voor Je uit, hij zal Je een weg banen. [3] Een stem roept in de woestijn: “Maak de weg van de Heer gereed, maak recht zijn paden!” [4] En zo is het gebeurd toen Johannes ging dopen in de woestijn en de mensen opriep tot inkeer te komen en zich te laten dopen, om vergeving van zonden te krijgen.
Het Marcus evangelie begint door direct te zeggen dat wat er in dit evangelie geschreven staat, al eeuwen geleden is voorspeld door de profeten in het Oude Testament. In vers 2 en 3 citeert de schrijver twee belangrijke teksten uit het Oude Testament die de komst van God zelf aankondigen (en dus niet van een mens!).
Maleachi 3:1
[1] Zie, Ik zend mijn bode, die voor mijn aangezicht de weg bereiden zal; plotseling zal tot zijn tempel komen de Here, die gij zoekt, namelijk de Engel des verbonds, die gij begeert. Zie, Hij komt, zegt de HERE der heerscharen.
Hier staat dus: “Ik God, stuur een boodschapper”. We weten al vanuit het Marcus evangelie wie die boodschapper is, namelijk Johannes de Doper. In het Hebreeuws wordt voor het woord “Here” het woord “Ha-Ah Don” gebruikt, een benaming die uitsluitend voor de ware God wordt gebruikt. De tempel is dan ook niet voor een mens gebouwd, maar voor de Heere God. Dat weten we ook vanuit 1 Kronieken 29. In die tekst roept David de mensen op om Salomo te helpen bij het bouwen van de tempel in Jeruzalem, want dit paleis is niet voor een mens maar voor de Heere God zelf.
1 Kronieken 29:1
[1] Daarna wendde David zich tot de verzamelde Israëlieten: ‘God heeft mijn zoon Salomo uitgekozen, hem alleen, een jongeman nog, zonder ervaring. Zijn taak is zwaar, want de burcht die hij moet bouwen is niet voor een mens bestemd, maar voor de HEER God.
In Maleachi 3 staat dus samenvattend dat God een boodschapper stuurt om Zijn komst aan te kondigen. Zodra deze boodschapper zijn taak heeft vervuld, zal God Zelf in Zijn tempel verschijnen.
Terug naar Marcus 1, want het Marcus Evangelie refereert met de tekst “er staat geschreven bij de profeet Jesaja” al naar de profetie in het Bijbelboek Jesaja.
Jesaja 40:3-5
[3] Hoor, een stem roept: ‘Baan voor de HEER een weg door de woestijn, effen in de wildernis een pad voor onze God. [4] Laat elke vallei verhoogd worden en elke berg en heuvel verlaagd, laat ruig land vlak worden en rotsige hellingen rustige dalen. [5] De luister van de HEER zal zich openbaren voor het oog van al wat leeft. De HEER heeft gesproken!’
Het Hebreeuwse woord wat hier voor HEER wordt gebruikt is Jehova, oftewel onze God. Er is hier dus geen enkele twijfel mogelijk over wie er wordt aangekondigd: Jehova God. In deze verzen lezen we dus dat de stem van de boodschapper in de woestijn roept dat mensen zich moeten voorbereiden op de komst van God. Jesaja spreekt over de luister van de Heer die zichtbaar zal zijn voor iedereen. De boodschapper uit Jesaja is dezelfde boodschapper als die in Maleachi is aangekondigd. Deze boodschapper moet de weg bereiden voor de komst van God. Volgens het Marcus Evangelie is de boodschapper die roept in de woestijn en de mensen gereedmaakt voor de komst van God, Johannes de Doper.
Marcus 1:4
[4] En zo is het gebeurd toen Johannes ging dopen in de woestijn en de mensen opriep tot inkeer te komen en zich te laten dopen, om vergeving van zonden te krijgen.
Voor de sceptische lezer die denkt dat het toeval is dat Johannes in de woestijn doopt, biedt het Johannes Evangelie nog meer duidelijkheid. Hierin legt Johannes de Doper zelf uit wie hij is wanneer de priesters en levieten hem komen ondervragen.
Johannes 1:22-23
[22] Maar wie bent u dan?’ vroegen ze hem. ‘Wij moeten antwoord kunnen geven aan degenen die ons gestuurd hebben – wie zegt u zelf dat u bent?’ [23] Hij zei: ‘Ik ben de stem die roept in de woestijn: “Maak recht de weg van de Heer,” zoals de profeet Jesaja gezegd heeft.
We kunnen dus met zekerheid vaststellen dat Johannes de Doper de boodschapper is uit Jesaja 40 en Maleachi 3. Maar de cruciale vraag is: Voor wie bereidde hij alles voor? Het antwoord op die vraag hebben we ook al gelezen, voor de komst van God zelf. Marcus 1 gaat vervolgens verder met de volgende verzen.
Marcus 1:5-8
[5] Alle inwoners van Judea en Jeruzalem stroomden toe en lieten zich door hem dopen in de rivier de Jordaan, waarbij ze hun zonden beleden. [6] Johannes droeg een ruwe mantel van kameelhaar met een leren gordel; hij leefde van sprinkhanen en wilde honing. [7] Hij verkondigde: ‘Na mij komt iemand die machtiger is dan ik; ik ben het zelfs niet waard om voor Hem te bukken en de riemen van zijn sandalen los te maken. [8] Ik heb jullie gedoopt met water, maar Hij zal jullie dopen met de heilige Geest.’
Johannes de Doper zegt hier dus dat na hem iemand komt die zo groot en machtig is (we hebben gelezen in Jesaja dat de luister van de Heer, oftewel de grootheid, zichtbaar zal zijn voor iedereen die het ziet) dat Johannes het niet eens waard is om zelfs maar zijn sandalen aan te raken. Johannes doopte met water, maar degene die na hem komt, zal dopen met de Heilige Geest. Dit benadrukt de goddelijke aard van deze persoon, want alleen God kan de Heilige Geest schenken.
Joël 2:28-29
[28] Daarna zal het geschieden, dat Ik (hier spreekt God!) mijn Geest zal uitstorten op al wat leeft, en uw zonen en uw dochters zullen profeteren; uw ouden zullen dromen dromen; uw jongelingen zullen gezichten zien. [29] Ook op de dienstknechten en op de dienstmaagden zal Ik (hier spreekt God!) in die dagen mijn Geest uitstorten.
We weten nu dus:
- Dat de stem die in de woestijn roept die van Johannes de Doper is.
- Dat hij de boodschapper is om de mensen gereed te maken voor de komst van God.
- Dat het hier niet gaat om een voorafbeelding van God of een mens, maar Jehova God zelf.
- Dat diegene die aangekondigd is door Johannes de Doper doopt met de Heilige Geest, wat alleen God kan.
- En dat de luister (oftewel zijn grootheid) van de Heer, Jehova God, zichtbaar zal zijn voor iedereen die het ziet.
Maar wie is deze God volgens Johannes de Doper? Wie komt er opdagen? Jezus! Dat wordt helemaal duidelijk aan de hand van de volgende tekst, waar het nog eens extra wordt bevestigd.
Johannes 1:29-30
[29] De volgende dag zag hij Jezus naar zich toe komen, en hij zei: ‘Daar is het lam van God, dat de zonde van de wereld wegneemt. [30] Hij is het over wie ik zei: “Na mij komt iemand die meer is dan ik, want Hij was er vóór mij.”
Wat nog opvalt, is dat Johannes de Doper hier een stap verder gaat door te zeggen dat Jezus er al was voordat hijzelf bestond. Dit is opmerkelijk omdat Johannes de Doper eerder is geboren dan Jezus. Hiermee benadrukt Johannes opnieuw dat Jezus er altijd al is geweest, los van tijd en geboorte. In een andere serie zullen we hier dieper op ingaan.
Onze conclusie is dat het Marcus Evangelie aftrapt met een krachtige verklaring: Jezus is de almachtige God die zich in het vlees openbaart. Dit sluit aan bij de leer van de Drie-eenheid, waarbij God zich openbaart als God de Vader, God de Zoon en God de Heilige Geest. In Marcus 1 gaan de woorden van twee profeten (Jesaja en Maleachi) uit het Oude Testament in vervulling.
We moedigen je aan zelf onderzoek te doen om zo tot je eigen conclusies te komen. Wil je meer weten over hoe de schrijver van het Marcus Evangelie Jezus bekend maakt? Bekijk dan de volledige serie door hier te klikken.
